Wyspa Świętego Cyryka

Warte objazdu

Wyspa tuż naprzeciw starego miasta była miejscem, gdzie stała świątynia Apollina i trzynastometrowy kolos z brązu. Później trafiła tu bułgarska szkoła rybacka, potem przyszło sześćdziesiąt lat bazy marynarki wojennej, a wyspa nadal nie jest otwarta. Falochron zbudowany w latach dwudziestych XX wieku łączy ją z półwyspem, więc można dojść do zapory i popatrzeć; na razie to wszystko.

Opis

Tło

Francuski konsul Alexandre Degrand kopał tu w 1904 roku i znalazł fundamenty trzech świątyń, monumentalny ołtarz, cysternę oraz ceramikę wschodniogrecką i attycką z VII–II wieku p.n.e. Wykopaliska wznowiono w 2009 roku i dołożyły one trójapsydową bazylikę z drugiej połowy IV wieku n.e. z dziesiątkami grobów z V–VII wieku wokół niej. Wyspa ma około ośmiu i ćwierć hektara.

Jej nowsza historia jest osobliwa. Ustawa z 1924 roku i dekret podpisany przez cara Borysa III powołały tu szkołę rybacką; budynek wzniesiono według projektu Stoyana Nikolova, a pierwsza klasa rozpoczęła naukę w październiku 1930 roku. Wśród uczniów tego rocznika był poeta Nikola Vaptsarov. W latach 1926 i 1927 zbudowano falochron o długości dwustu pięćdziesięciu metrów, łączący wyspę z miastem. Od 1945 do 2005 roku całość była bazą marynarki wojennej i nie postała tu noga żadnego cywila.

Od tamtej pory raczej się o nią spierano, niż ją otwierano. W styczniu 2026 roku własność przeniesiono na państwową spółkę portową, a w kwietniu decyzję cofnięto, zwracając wyspę Ministerstwu Kultury; prace remontowe ruszyły pod koniec 2025 roku. Latarnia nie działa, a budynki są w złym stanie. Nie warto planować tu wizyty — lepiej przejść się falochronem od mariny tak daleko, jak wolno, popatrzeć na kształt tego miejsca, a resztę doczytać w Muzeum Archeologicznym.