Sredna Gora

Warte objazdu

Sredna Gora biegnie równolegle do Starej Płaniny, po drugiej stronie kotlin podbałkańskich — niższa, łagodniejsza, znacznie rzadziej schodzona, z kulminacją na 1 604 metrach. Jej miejsce w bułgarskiej pamięci jest polityczne, nie alpejskie: w tych wzgórzach zorganizowano powstanie kwietniowe 1876 roku, a miasta u ich stóp są tam, gdzie się zaczęło. Warto przyjechać raczej dla Koprivshtitsy i Panagyurishte niż dla szczytów.

Opis

Tło

Pasmo ma około 285 kilometrów długości i do 50 kilometrów szerokości, a rzeki Topolnitsa i Stryama dzielą je na trzy części: Ihtimanska na zachodzie, Sashtinska pośrodku, Sarnena na wschodzie. Najwyższym punktem jest Golyam Bogdan, 1 604 metry. Geologicznie i krajobrazowo jest młodszym partnerem Starej Płaniny po drugiej stronie doliny — zaokrąglone, zalesione, z pastwiskami na górze i bez prawdziwego charakteru alpejskiego — i chodzi po nim ułamek turystów.

To, co wydarzyło się tu w 1876 roku, sprawia, że nazwa jest znana każdemu Bułgarowi. Organizacja rewolucyjna podzieliła kraj na okręgi, a czwarty okręg, ze środkiem w Panagyurishte, był tym, który naprawdę powstał. Delegaci spotkali się potajemnie w Oborishte, we wzgórzach nad miastem, w kwietniu 1876 roku, by ustalić datę. Jeden z nich doniósł władzom; powstanie wybuchło przedwcześnie w Koprivshtitsy 20 kwietnia, gdy Todor Kableshkov wysłał do Panagyurishte list je ogłaszający — podpisany, wedle tradycji, krwią.

Stłumiono je w ciągu kilku tygodni, a represje, które nastąpiły, zwłaszcza w Bataku, wywołały w Wielkiej Brytanii i Rosji oburzenie, które doprowadziło do wojny 1877–1878. Tak więc nieudane powstanie w skromnym paśmie górskim jest zawiasem nowożytnej historii Bułgarii. Praktycznie rzecz biorąc, obcuje się z tym w miastach-muzeach na południowych i północnych stokach — przede wszystkim w Koprivshtitsy, która zachowała architekturę odrodzeniową niemal nienaruszoną — ze wzgórzami w roli tła, którym wtedy były.