Kościół Ormiański Świętego Krzyża

Warte objazdu

Burgas ma ormiańską społeczność od szesnastego wieku, i to jest właśnie jej kościół: kamienny budynek z 1853 roku przy ulicy Michaiła Lermontowa, wzniesiony na miejscu wcześniejszej drewnianej kaplicy Surp Stepanos. Jednonawowy, w tradycji ormiańskiej, z pokaźnym narteksem i dzwonnicą, oblicowany kamiennymi płytami, wpisany na listę zabytków kultury od 1970 roku.

Opis

Tło

Zapis o osiedlaniu się Ormian w Burgas sięga 1549 roku. Podróżnicy opisują tu drewnianą kaplicę pod wezwaniem Surp Stepanos już w 1673 roku; drewniany kościół stanął w 1748 roku, a obecny, kamienny — Surp Hacz, czyli Święty Krzyż — zastąpił go w 1853 roku. Pierwsza szkoła tej społeczności otwarła się w 1860 lub 1861 roku.

Budynek nawiązuje do tradycji ormiańskiej, a nie bułgarskiej: pojedyncza nawa, jedna niepodzielona przestrzeń, z pokaźnych rozmiarów narteksem z przodu i dzwonnicą, a fasada oblicowana ciosanymi płytami kamiennymi. Na przestrzeni lat był niejednokrotnie przebudowywany. Status zabytku kultury uzyskał w 1970 roku.

Na dziedzińcu kościelnym, po stronie północnej, stoi pomnik ofiar ludobójstwa Ormian, wzniesiony w 1990 roku według projektu rzeźbiarza Hariego Norhaika Arabyana. Jego inskrypcja mówi o deportacji i zabójstwie ponad miliona Ormian w latach 1915–1918. Ormiańska społeczność Burgas jest jedną ze starszych na bułgarskim wybrzeżu, a kościół wciąż jest czynny, więc obie te rzeczy — działający kościół i pomnik katastrofy — dzielą ten sam niewielki dziedziniec. Godziny otwarcia nie są nigdzie podane, co jest tu normą; najlepiej spróbować rano.