Bistrishko Branishte

Warte objazdu

22 maja 2001 roku wichura powaliła tu około siedemdziesięciu pięciu hektarów starego świerkowego lasu. W powalonym drewnie namnożył się kornik, i do końca 2004 roku większość lasu w rezerwacie obumarła — mniej więcej sześćset hektarów szarych, stojących pni na zboczu tuż nad Sofią. Celowo nikt tego nie sprzątnął. To dziwne i pouczające doświadczenie, przejść tamtędy.

Opis

Tło

Rezerwat ustanowiono 27 października 1934 roku tym samym dekretem, który powołał do życia cały park, a w 1980 roku powiększono go do nieco ponad tysiąca stu hektarów. Zajmuje wschodnie zbocze góry poniżej szczytów Golyam i Malak Rezen oraz Skoparnik, obejmując górne odcinki rzek Bistrishka i Yanchevska, na wysokości od około 1 430 do niemal 2 290 metrów. Ma mniej więcej cztery i pół kilometra długości i trzy szerokości.

Rezerwat chronił pierwotny las świerkowy: drzewa liczące średnio ponad sto lat, najstarsze sto czterdzieści do stu pięćdziesięciu lat, o pniach do metra i jednej trzeciej średnicy, z koronami sięgającymi ponad dwudziestu pięciu metrów. UNESCO włączyło go do sieci Człowiek i Biosfera w 1977 roku, a w 2021 roku wykreśliło z programu.

Po wichurze z 2001 roku podjęto decyzję, by zostawić powalone drewno tam, gdzie leżało — rezerwat istnieje po to, by procesy naturalne mogły toczyć się własnym torem, a sprzątanie byłoby zaprzeczeniem samego celu jego istnienia. Resztą zajął się kornik. Dziś przemierza się tu długi odcinek martwego, stojącego drewna, przez które przebija się młody las — to skala regeneracji, jaką rzadko udaje się obserwować. Jest jeszcze jedna rzecz warta wypatrywania z samego miasta: duży płat śniegu poniżej Golyam Rezen utrzymuje się do lipca, a czasem i sierpnia, i widać go z ulic Sofii.