Σπήλαιο Προχόντνα

Αξίζει μια παράκαμψη

Η μεγαλύτερη σπηλαιώδης σήραγγα της Βουλγαρίας, ανοιχτή και στα δύο άκρα, με δύο σχεδόν πανομοιότυπες τρύπες στην οροφή που ρίχνουν φως της ημέρας στη μέση της. Οι ντόπιοι τις λένε Οκνάτα, τα παράθυρα· το διαδίκτυο τις λέει Μάτια του Θεού. Δεν κοστίζει τίποτα, παίρνει είκοσι λεπτά, δουλεύει με κάθε καιρό και βρίσκεται μισό χιλιόμετρο από το Καρλούκοβο. Όσο εύκολο γίνεται ποτέ ένα σπήλαιο.

Ιστορία

Ιστορικό

Η Προχόντνα τρέχει από τα ανατολικά προς τα δυτικά μέσα από τον ασβεστόλιθο του καρστ του Καρλούκοβο, πάνω από το φαράγγι του Ίσκαρ. Είναι διάδρομος και όχι σπηλαιοσύστημα — ένα σωζόμενο άνοιγμα φυσικής γέφυρας, που έμεινε όρθιο όταν το πέρασμα εκατέρωθέν του κατέρρευσε. Ο βράχος είναι κρητιδικός ασβεστόλιθος γεμάτος θραύσματα οστράκων και αμμωνίτες· ο Ίσκαρ γέμιζε κάποτε αυτό το επίπεδο και τώρα κυλά αρκετά χαμηλότερα. Ο θόλος σηκώνεται πάνω από σαράντα μέτρα από το δάπεδο. Κηρύχθηκε φυσικό αξιοθέατο το 1962.

Οι τρύπες είναι ο λόγος που έρχεται κανείς, και το αξίζουν για έναν λόγο που συνήθως ξεφεύγει: οι δύο είσοδοι βρίσκονται σε πολύ διαφορετικά ύψη, οπότε το μεγαλύτερο μέρος του φωτός μέσα φτάνει από την οροφή και όχι από τα άκρα. Γι' αυτό το φαινόμενο λειτουργεί από μέσα, και γι' αυτό αλλάζει εντελώς μέσα στην ημέρα. Το όνομα Μάτια του Θεού είναι πρόσφατο και εισαγόμενο· το παλιό όνομα είναι απλώς Οκνάτα.

Τα υπόλοιπα είναι ίχνη προϊστορικής κατοίκησης, ένας μακρύς κατάλογος ταινιών — από την «Εποχή βίας» και μετά, συν αρκετές ξένες παραγωγές — και το γεγονός ότι εδώ είναι ένα από τα ελάχιστα σπήλαια της Βουλγαρίας όπου γίνονται άλματα μπάντζι μέσα από την οροφή.