Περπερικόν

Αξίζει μια παράκαμψη

Σκαλοπάτια, στέρνες, θάλαμοι και βωμοί λαξεμένοι κατευθείαν σε έναν γυμνό λευκό λόφο πάνω από την κοιλάδα της Περπερέσκα, δουλεμένοι και ξαναδουλεμένοι από την εποχή του Χαλκού ως τον Μεσαίωνα. Δεκαπέντε λεπτά ανηφόρα από το πάρκινγκ και δύο ώρες για να τον περπατήσετε σωστά. Πάρτε νερό και καπέλο: δεν υπάρχει πουθενά σκιά πάνω στον βράχο.

Ιστορία

Ιστορικό

Το Περπερικόν είναι ένας λόφος δεκαοκτώ χιλιόμετρα βορειοανατολικά του Κάρτζαλι, όπου επί αρκετές χιλιάδες χρόνια οι άνθρωποι έκοβαν ό,τι χρειάζονταν μέσα από τον βράχο αντί να χτίζουν πάνω σε αυτόν. Σκαλοπάτια, αυλάκια νερού, στέρνες, σαρκοφάγοι, κόγχες και ένας κυκλικός βωμός σε λαξευτή αίθουσα είναι όλα σκαμμένα στο ζωντανό πέτρωμα, πράγμα που τα κάνει πολύ δύσκολα στη χρονολόγηση. Από πάνω στρώνονται όσα μπορούν να χρονολογηθούν: ένα ανάκτορο ρωμαϊκών χρόνων με περισσότερους από έναν ορόφους, τείχη φρουρίου με πάχος σχεδόν τριών μέτρων, μια βασιλική της ύστερης αρχαιότητας και μια μεσαιωνική βουλγαρική επισκοπή.

Η συστηματική ανασκαφή άρχισε μόλις το 2000, υπό τον Νικολάι Οφτσάροφ, που έκτοτε διευθύνει τη δουλειά. Δική του ερμηνεία είναι ότι το βραχώδες ιερό εδώ ήταν ο μαντικός ναός του Διονύσου που περιγράφουν οι αρχαίοι συγγραφείς — ισχυρισμός που επανέλαβε το 2024, αφού βρήκε δύο βωμούς. Επαναλαμβάνεται ως δεδομένο γεγονός σχεδόν σε κάθε φυλλάδιο για το μέρος. Δεν είναι δεδομένο· καμία ανεξάρτητη επιβεβαίωση δεν έχει δημοσιευτεί, και αξίζει να ανεβείτε στον λόφο έχοντας μαζί σας αυτή τη διάκριση.

Η ανάβαση αρχίζει εύκολα, πάνω σε πλατιές ανοιχτόχρωμες πλάκες, και μετά γίνεται λαξευτά πέτρινα σκαλιά, γυαλισμένα και ολισθηρά με την υγρασία. Τα περισσότερα από όσα βλέπετε στην κορυφή είναι θεμέλια και κενά — δάπεδα, υποδοχές, αγωγοί — οπότε η επίσκεψη ανταμείβει όποιον ξέρει τι κοιτάζει. Ο χώρος δεν διαθέτει ξεναγούς στην είσοδο· αδειούχος ξεναγός πρέπει να κανονιστεί εκ των προτέρων.